|
MENGEN NÜFUS MÜDÜRLÜĞÜ

Nüfus Müdürü
Cemile ŞENER ve personel
YERLEŞİM DURUMU:
Müdürlüğümüz Mengen Hükümet Konağı
içinde 1-Müdür odası, 1-İş ve işlemler odası ve 1-Arşiv odasında
hizmet vermektedir.
KADRO DURUMU:
Müdürlüğümüzde 1-Müdür, 1-Şef,
4-V.H.K.İ. ve 1-Hizmetli kadrosu mevcut olup, 1-Müdür, 1-Şef,
2-V.H.K.İ. ve Temizlik Şirketi elemanı ile hizmet verilmektedir.
NÜFUS DURUMU:
İlçemizde 4 Mahalle, 2 Belde ve 55
Köy bulunmaktadır. 2000 Yılı Genel Nüfus Sayımı sonuçlarına göre
İlçe Merkezi 5400, Gökçesu Beldesi 2099, Pazarköy Beldesi 2515 olmak
üzere köylerle birlikte toplam nüfusu 16.504’dür. 2007 yılında
yapılan Adres Kayıt Sistemi çalışmaları neticesinde İlçe genelinde
adres veri çalışmaları tatamlanmış olup, kayıt dışı kalanlar ile
yerleşim yeri değiştirenlerin kayıt altına alınma çalışmaları devam
etmektedir.
İŞ VE İŞLEMLER:
İlçemize kayıtlı 130.879 kişinin
künye bilgileri bilgisayar ortamına aktarılmıştır. MERNİS projesi
kapsamında T.C. Kimlik Numarası verme işlemleri tamamlanmış olup,
Vatandaşın iş ve İşlemleri ile İlçeler arası işlemler On-Line
bağlantısı ile yapılmaktadır.
17.12.2008 tarihi itibari ile 165
Doğum,101 Ölüm, 138 Evlenme, 13 Boşanma, 9548 Nüfus kayıt örneği
verilmiş olup, 1918 adet Nüfus cüzdanı ve Uluslar arası Aile cüzdanı
satış işlemi yapılmıştır.
NÜFUS VE
VATANDAŞLIK İŞLEMLERİ İLE İLGİLİ BAZI YARARLI BİLGİLER
DOĞUM
Doğum olayını, baba
veya anne, bunlar yoksa veya kısıtlı ise vasi, resmi vekil,
yetiştirme yurtları, bakım evleri ve benzeri sorumlular, doğumla
ilgili resmi belge veya raporları ile Nüfus Müdürlüklerine
müracaatları ile nüfus aile kütüklerine tescil edilir.
Evlilik içinde doğan
çocuklar, babalarının nüfusuna baba soyadı ile, evlilik dışında
doğan çocuklar ise annenin aile kütüğüne annenin bekarlık soyadı ile
bildireceği baba adı ile yazılır.
Çocuğun adını anne
veya baba koyar. Milli kültürümüze, ahlak kurallarına uygun olmayan
adlar konulamaz. Çocuk doğum tarihinden itibaren 1 ay içerisinde
bildirilmelidir.
Türk vatandaşı
olmayan çocuklar, anne veya babanın pasaportu ve doğum belgesine
istinaden yazılır. Fakat aile kütüklerine tescil edilmez.
EVLENME
Birbirleriyle evlenen
erkek ve kadın, içlerinden birinin oturduğu yer evlendirme
memurluğuna birlikte başvurusu ile başlar. Erkek ve kadın bekârlık
belgesi, fotoğraflı nüfus cüzdanı kısıtlı ve küçük ise yasal
temsilcisinin yazılı izin belgesi, 6’ şar adet fotoğraf, sağlık
raporlarını müracaat sırasında evlendirme memuruna sunmak
zorundadır.
Erkek ve kadın 17
yaşını doldurmadıkça evlenemez. Ancak hâkim olağanüstü durumlarda 16
yaşını doldurmuş, erkek veya kadının evlenmesine izin verebilir.
Bunun için ikamet edilen Adliyeye müracaat etmelidir.
Evlenen çiftlere
Uluslararası Aile Cüzdanı verilir.
Türk Vatandaşı
olmayan erkek veya kadının evlenebilmesi için bekar olduğunu
gösterir, kendi makamlarından alacağı bekarlık belgesini usulüne
uygun Türkçe ettirerek yetkili makamlara onaylatması ile
evlenebilir.
BOŞANMA
Boşanma evlilik
birliğinin Asliye Hukuk Hâkimliğince verilen mahkeme kararının
kesinleşmesi ile son bulur. Yabancı mahkemelerce verilen boşanma
kararları, Türkiye ‘ de Türk Mahkemelerince tenfiz veya tanıma
kararı verilmesi halinde geçerlidir.
Hâkim boşanan kadının
koca soyadını taşımasına izni vermiş ise, kadın önceki kaydına koca
soyadı ile döner.
ADRES KAYIT SİSTEMİ:
İl Özel İdaresi ve Belediyeler
sorumluluk alanlarındaki adres bileşenlerini adres standardına uygun
olarak tanımlayıp bunlara değiştirilemeyecek sabit tanıtım numarası
vererek mahallindeki bütün adresleri kapsayacak şekilde adres
bilgilerini oluşturmakla yükümlüdür.
Ulusal adres veri tabanı Genel
Müdürlükçe tutulur. Genel Müdürlük ulusal adres veri tabanındaki
yerleşim yeri adresi bilgilerini nüfus müdürlüklerindeki kişi
kayıtları ile ilişkilendirilerek elektronik ortamda, yedekleme
sistemleri ile birlikte güncel olarak tutar.
Yerleşim yeri adresi yurtdışında
olan Türk vatandaşlarının adres kayıtları yaşadıkları ülkenin ve
şehrin adı itibariyle tutulur.
Yerleşim yeri adreslerinin
tutulmasında kişilerin yazılı beyanı esastır.
Bildirim nüfus müdürlüklerine ve dış
temsilciliklerimize adres beyan formuyla yapılar.
Adres beyanı ile
yükümlü kişi ve kurumlar yerleşim yeri adreslerine ilişkin
değişiklikleri 20 iş günü içersinde ilçe nüfus müdürlüklerine
bildirimle yükümlüdür
KAYIT
DÜZELTMELER
Mahkeme tarafından yapılan düzeltme
ve tamamlamalar kesinleşme tarihinden itibaren 10 gün içersinde
mahkemenin bulunduğu nüfus müdürlüğüne gönderilir.
ÖLÜM
Ölüm olayı hukuken
kişinin son bulmasıdır. Ölüm olayını bildirmek, hastane, sağlık
kuruluşları, ceza ve tutuk evleri, köylerde muhtar, vapur, tren,
uçak gibi yerlerde araçların sorumlu amirleri, askeri kıtalarda ölen
subay, astsubay, askeri memur, erbaş ve erler için kıta hekimleri,
savaş, çatışma, ayaklanma, deprem, sel, doğal afet gibi toplu
ölümlerde Mülki İdare Amirinin görevlendireceği memurlar tarafından
Nüfus Müdürlüklerine bildirilir.
Türk vatandaşı
olmayan kişilerin ölümü yetkili makamlar tarafından yine Nüfus
Müdürlüklerine bildirilir. Nüfus Müdürlükler de bu yabancı
vatandaşların ölümlerini ilgili makamlara bildirirler.
EVLAT
EDİNME
Evlat edinme evlatlık
ile evlat edinen arasında mahkeme kararı ile soy bağının
kurulmasıdır.
Otuz yaşını doldurmuş
kişiler evlat edinebilirler. Evlat edinen ile, evlatlık olan kişi
arasında 18 yaş farkı olmalıdır. Evlat edinen küçüğün ana ve
babasının rızasının alınması şarttır. Evlat edinilen, küçük evlatlık
alınan eşlerin adlarını ve soyadlarını alır. Anne veya babaya ait
haklar ve yükümlülükler evlat edinene geçer. Evlatlık, evlat
edinenin mirasçısı olur. Evlat edinen isterse çocuğa mahkeme
kararında açıklanmak üzere yeni bir ad verebilir. Ergin olan
evlatlık, evlat edinilmesi sırasında dilerse evlat edinenin soyadını
alır. Evlatlıkla ilgili bilgiler mahkeme kararı veya evlatlık
istemedikçe hiçbir şekilde açıklanamaz.
Evlatlık olayı yine
mahkeme kararı tarafından iptal edilir.
TANIMA
Tanınan çocuk henüz aile
kütüklerinde kayıtlı değilse; doğum formu düzenlemek suretiyle çocuk
babasının soyadı ile baba hanesine tescil edilerek, ana ve çocuk
arasında bağ kurulur.Tanınan çocuk anasının bekârlık hanesine
kayıtlı ise; bu hanedeki kaydı kapatılarak, baba soyadı ile
babasının hanesine tescil edilir.
NÜFUS
KAYIT ÖRNEKLERİ
Nüfus Aile Kütüğünde
kayıtlı olan ve nüfus olaylarını kapsayan nüfus kayıt örnekleri aksi
kanıtlanıncaya kadar geçerli olan resmi belgelerdir. Verilen nüfus
kayıt örneklerinde silinti ve kazıntı yapılamaz.
Nüfus kayıt
örneklerini isteme ve alma yetkisi, mülki idare amirleri, Nüfus ve
Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü merkez ve taşra kuruluşları,
Türkiye’ nin dış temsilcilikleri, adli makamlar, askerlik şube
başkanlıkları, güvenlik kuruluşları, evlendirme memurluklar, kaydın
sahipleri veya bunların eşleri ile veli, vasi, alt ve üst soyları
veya bunların resmi vekilleri, kayıt sahiplerinin ikinci dereceye
kadar olan kayıt hısımları yetkilidir. Sayılanlar dışında kalan
resmi daire ve kurumlar, istek nedeni açıkça belirtilmek ve yazılı
olarak başvurmak suretiyle nüfus kayıt örnekleri isteyebilirler.
Üçüncü şahıslar
bir kişinin nüfus kaydına ilişkin örnek ve bilgi alamazlar.
NÜFUS
CÜZDANI
Nüfus cüzdanı,
kişinin Türkiye Cumhuriyet vatandaşı olduğunu ve Türk Nüfus
Kütüklerine kayıtlı bulunduğunu kanıtlamasının yanında kişinin
toplum içerisinde ayırt edilmesini ve tanınmasını sağlayan kimlik
bilgilerini de kapsayan Devlet ile birey arasında ki vatandaşlık
bağını simgeleyen resmi belgedir.
Nüfus Cüzdan kartları
özel desenli olup, erkeklere mahsus olan mavi, kadınlara mahsus olan
sarı zeminlidir. Nüfus Cüzdanları elektronik ortamda tanzim
edilmektedir.
Düzenlenen nüfus
cüzdanının, ergin olanların kendilerine veya resmi vekiline, ergin
olmayanların ise ana, baba veya veli vasileri ile çocuğu aile
kütüklerine tescil için, bildirimde bulunma yetkisi olan kişiye
verilmesi esastır. Ergin olmayan çocuğun ana, babası yurt dışında
veya ölmüş ise mahkeme tarafından vasi tayin edilen kişi, vasi yoksa
ikinci dereceye kadar hısımları çocuğun nüfus cüzdanını almaya
yetkilidir.
Nüfus cüzdanı
müracaatında nüfus cüzdanı talep belgesi, ikamet edilen mahalle
muhtarınca verilir. Her kişi için nüfus cüzdanı talep belgesi ayrı
ayrı tanzim edilir. Fotoğraflı Nüfus veya Uluslararası Aile Cüzdanı
talep belgesinin ilgili kişi veya kişinin eş ve, çocuk, baba, ana ve
kardeşleri adına usulüne göre düzenlenmesinden belgeyi onaylayan
kişi sorumludur. Fotoğrafların kişinin görüntüsüne uygun, son altı
ay içerinde çekilmiş olması esastır. Fotokopi olarak çoğaltılan
fotoğraflar kabul edilmemektedir.
Uluslararası Aile
Cüzdanı isteminde bulunana ilgililer, Uluslararası Aile Cüzdanı
Talep Belgesi, Uluslararası Aile Cüzdanına yapıştırılmak üzere
eşlere ait birer fotoğrafla, nüfus müdürlüğüne veya yurt dışında
konsolosluklara müracaat ederler.
Evlenme akdinin
herhangi bir nedenle sona ermesi halinde, aile cüzdanı talepleri
kabul edilmez.
KANUN
YOLUYLA TÜRK VATANDAŞLIĞININ KAZANILMASI
Türk vatandaşı anne
ve babaya bağlı olarak vatandaşlığımızı kazanmak isteyenlerden,
reşit olmayanların anne, baba yada yasal temsilcileri, reşit
olanların ise kendileri, yurt içinde mülki idare amirliklerine, yurt
dışında dış temsilciliklerimize isteklerini belirtir bir dilekçe ile
başvuracaklardır.
MÜRACAATLARINDA İSTENİLEN BELGELER
1-
Başvuru dilekçeleri,
2-
Anne ve baba veya bunlardan herhangi birisi Türk vatandaşı iseler,
nüfus kütüklerinde kayıtlı olduklarını gösterir bilgi ve belgeler,
3-
Anne ve babadan birisi yabancı ise yabancı olan anne yada babanın
yabancı kimliğini gösterir belgenin tasdikli Türkçe tercümesi ile
ilgilinin bunlara bağlı olarak o devletin vatandaşlığını kazanıp
kazanmadığının tespitine dair belge,
4-
Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen kişi reşit ise anne, baba yada
birinci derecede akrabası olan kişilerin yakınlık derecelerini
gösterir şekilde resmi makamlarca alınmış imzalı ifadeleri,
403 Sayılı Türk
Vatandaşlığı Kanununun yürürlüğe girdiği 22.05.1964 tarihinden 2383
Sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 17.02.1981 tarihine kadar Türk
anadan, yabancı babadan doğan ve doğumla Türk vatandaşlığını
kazanamayan küçüklerin ana, baba ya da yasal temsilcilerinin
başvurmaları gerekmektedir. Ancak ana, baba ya da yasal
temsilcilerinin başvurmaması halinde Türk Medeni Kanununa göre reşit
olmalarından itibaren üç yıl içinde seçme yolu ile Türk
vatandaşlığını kazanma hakkına sahip olup başvuru makamı ve aranılan
belgeler 1 inci maddede belirtilen şekildedir.
Evlilik dışında Türk
vatandaşı erkekten yabancı kadından doğanlar için, 1 inci maddede
sayılan belgelerin yanısıra, babalığın hükümle tahakkuk ettiğine
(Mahkeme Kararı ) dair belge yada tanımaya ilişkin noter senedi
gerekmektedir.
Evlat edinme
evlatlığın vatandaşlığına tesir etmez. Ancak küçük olan evlatlık,
a-
Vatansız ise
b-
Anası, babası bulunamıyorsa,
c-
Anasının, babasının nerede olduğu bilinmez ise,
Türk tarafından
evlatlığa alınmakla Türk vatandaşlığını kazanmaktadır. Bu kazanma
şeklinde de, yurt içinde ilgili Nüfus İdareleri, yurt dışında
yukarıda şıklar halinde belirtilen şartların mevcut olup olmadığını
ispatlayan resmi belgeler aranmaktadır.
Türkiye de doğan ve
ana ve babasının vatandaşlığını doğumla kazanamayan çocuklar Türk
vatandaşlığını kazanır. Bu şekilde de yurt içinde Nüfus idaresine,
yurt dışında ise dış temsilciliklerimize müracaat edilerek
Türkiye’de doğduğunun ve anne ve babasının vatandaşlığını doğumla
kazanamadığının resmi belge ile ispatlanması gereklidir. Türkiye de
bulunmuş çocuklar, Türkiye dışında doğduğu sabit olmadıkça Türk
topraklarında doğmuş sayılırlar.
Evlenme ile Türk
Vatandaşlığının kazanılmasında yabancı kadın;
a-
Vatansız ise, vatansız olduğunu ispatlayan belge ( yabancı dilde
yazılmış ise tasdikli Türkçe tercümesi )
b-
Evlenme ile kendi vatandaşlığını kaybediyorsa, bunu ispatlayan
belgenin Türkçe tercümesi,
c-
Beyan vermek suretiyle kazanmak istiyorsa, evlilik Türk makamları
önünde yapılıyorsa akit sırasında yazılı olarak evlenmeyi yapan
makama hitaben, şayet evlilik yabancı makamlar önünde yapılmışsa,
akit tarihinden itibaren bir aylık süre içinde yurt dışında dış
temsilciliklerimize, yurt içinde ilgili nüfus müdürlüğüne dilekçe
ile yazılı olarak bu makamlara hitaben beyanda bulunması
gerekmektedir.
Evlenme ile Türk
vatandaşlığını kazanan kadının bu evlenmeden önceki küçük çocukları,
a-
Babanın ölmüş bulunması,
b-
Babanın belli olmaması,
c-
Babanın vatansız bulunması,.
d-
Velayetin anada bulunması,
Şartların birinin
mevcut olması halinde analarına bağlı olarak Türk vatandaşı olurlar.
Ancak, babanın ölmüş bulunması yada velayetin anada olması
hallerinde çocuğun milli kanununun engel olmaması gerekmektedir. Bu
kazanmada, yukarıda belirtilen hususların olduğunu ispatlayan
belgenin tasdikli Türkçe tercümesi ile yurt içinde ilgili Nüfus
İdaresine, yurt dışında ise dış temsilciliklerimize başvurulması
gereklidir.
Küçük çocuklar Türk
vatandaşlığına yetkili makam kararı ile alınan babalarına bağlı
olarak Türk vatandaşı olurlar. Bunlar babalarının müracaatına
girerek birlikte işlem görürler.
Türk
vatandaşlığına yetkili makam kararı ile alınan kadının küçük
çocukları ise,
a-
Babanın ölmüş olması,
b-
Babanın belli olmaması,
c-
Babanın vatansız olması,
d-
Çocuğun vatansız olması,
e-
Velayetin anada bulunması,
Şartlarından birinin
mevcut olması ve çocuğun milli kanunu da Türk vatandaşı olmasına
mani bir hüküm taşımıyorsa, analarıyla birlikte Türk vatandaşı
olurlar. Bu çocuklar da analarının müracaatında yer alır ve ayrı bir
işleme tabi tutulmazlar. Bu müracaatta, yukarıda sayılan hususları
ispatlayan belgelerin tasdikli Türkçe tercümelerinin müracaat
makamına ibraz edilmesi gereklidir.
KANUN
YOLU İLE TÜRK VATANDAŞLIĞININ KAYBI
Yabancı ile
evlenen Türk vatandaşı kadın,
a-
Kocanın milli kanunu evlenme sebebi ile kendi vatandaşlığını
bahşediyorsa,
b-
Evlenme, Türk makamları önünde yapılmışsa, evlenme akdi sırasında
evlenmeyi yapan makama hitaben, şayet evlenme evlenme evlendirmeye
yetkili yabancı makamlar önünde yapılmışsa, evlenme akdinden
başlayarak bir aylık süre içinde yurt dışında dış
temsilciliklerimize, yurt içinde ise evlenmeyi tescil ile görevli
Türk makamlarına kocasının vatandaşlığına geçeceğini yazılı olarak
beyan etmişse,
Türk vatandaşlığını
kaybetmektedir. Kocasının vatandaşlığını o devletin milli kanununa
göre belirli şartların gerçekleşmesi ile kazanıyorsa, kazanma
tarihinden itibaren Türk vatandaşlığını kaybetmektedir.
Yabancı ile evlenen
Türk vatandaşı kadına kocasının vatandaşlığının bahşedildiğinin yada
belirli şartların gerçekleşmesi sonucunda vatandaşlık veriliyorsa,
bu durumların tesbiti bakımından o devletin yetkili makamlarınca
verilmiş belgelerinin tasdikli Türkçe tercümelerinin ibraz edilmesi
gereklidir. Bu kadınlar kayıp tarihinden itibaren yabancı işlemine
tabi tutulurlar.
Türk
vatandaşlığını bu yolla kaybeden kadının bu evlenmeden önceki küçük
çocukları,
a-
Babanın ölmüş bulunması,
b-
Babanın belli olmaması,
c-
Babanın vatansız olması,
Şartlarından birinin
mevcut olması halinde Türk vatandaşlığını kaybeder, çocuk onbeş
yaşından büyükse kendisinin yazılı muvafakati gerekir. Şayet
vatansız kalacaklarsa, Türk kalırlar.
Yurt içinde ilgili
Nüfus İdaresine, yurt dışında dış temsilciliklerimize, yukarıda
belirtilen durumların var olduğunu ispatlayan resmi belgelerle
müracaat edilmesi gereklidir.
TÜRK
VATANDAŞLIĞINI KORUMA İZNİ
Hükümetimizden izin
almadan yabancı devlet vatandaşlığına geçen ve bu durumlarının
tespitinden önce kendiliklerinden başvurarak Türk vatandaşlığını da
korumak isteyenlerin başvuruda bulunacakları makamlar;
Yurt dışında; İkamet edilen ülkede bulunan dış temsilciliklerimiz.
Yurt içinde; ikamet edilen İl Valiliğidir.
MÜRACAATTA ARANILAN BELGELER
1-
Türk vatandaşlığını koruma isteğini bildirir Form-C dilekçe,
2-
Yabancı devlet vatandaşlığını kazandığını kanıtlayan belgenin Türkçe
tercümesi,
3-
Nüfus kütüklerimizde kayıtlı oldukları yeri ve kimlik bilgilerini
gösterir belgenin tasdikli örneği,
4-
İlgiliyle birlikte yabancı devlet vatandaşlığını kazanan çocukları
var ise bunların da ilgilinin müracaatında yer alması ve yabancı
devlet vatandaşlığını kazandığını kanıtlayan belgenin Türkçe
tercümesi ile nüfus kütüklerimizde kayıtlı oldukları yeri ve kimlik
bilgilerini gösterir belgenin tasdikli örneği gerekmektedir.
İRADESİ DIŞINDA
YABANCI DEVLET VATANDAŞLIĞINI KAZANANLAR
Bu kişilerin çift
uyrukluluk durumlarının tespitinin yapılması ve nüfus kayıtlarının
karşısına çift uyruklu olduklarına ilişkin gerekli açıklamanın
yapılabilmesi için bu kişiler reşit ise kendilerinin değil iseler
ana, baba yada temsilcilerinin yurt içinde ikamet edilen İl
Valiliğine, yurt dışında ise dış temsilciliklerimize başvurmaları
gerekmektedir.
MÜRACAATTA ARANILAN BELGELER
1-
Nüfus kütüğünde kayıtlı olduğu yerden temin edilecek tam açıklamalı
nüfus kayıt örneği,
2-
Yabancı devlet vatandaşlığını kazandığını kanıtlayan belgenin
tasdikli Türkçe tercümesi
SEÇME HAKKI İLE
TÜRK VATANDAŞLIĞININ KAZANILMASI
1-
Yabancı ile evlenmek suretiyle Türk vatandaşlığını kaybeden kadının
bu evlenmeden önceki küçük çocuklarının ( Babanın ölmüş olması,
Belli olmaması veya vatansız bulunması hallerinde ) analarına bağlı
olarak Türk vatandaşlığını kaybetmeleri,
2-
Evlenme ile Türk vatandaşlığına geçen analarına bağlı olarak Türk
vatandaşlığını kazanan küçük çocukların, seçme hakkını kullanarak
Türk vatandaşlığından ayrılan analarına bağlı olarak Türk
vatandaşlığını kaybetmeleri,
3-
Çocukların, Türk vatandaşlığından
çıkan ana veya babalarına bağlı olarak Türk vatandaşlığını
kaybetmeleri,
4-
Türk vatandaşıyla evlenme nedeniyle vatandaşlığımızı kazanan kadının
bu evliliğinden olan çocukların seçme hakkını kullanarak Türk
vatandaşlığından ayrılan analarına bağlı olarak (babanın ölmüş
olması, belli olmaması, yabancı olması veya velayetin anada
bulunması hallerinde) Türk vatandaşlığını kaybetmeleri,
5-
Seçme hakkı ile Türk vatandaşlığından ayrılan kişilerin çocuklarının
Türk vatandaşlığını kaybetmeleri,
Hallerinde Türk
Medeni Kanununa göre reşit olmalarından başlayarak bir yıl içinde
Türk vatandaşlığını seçebilirler.
Bu seçim hakkını
kullanmak üzere yurt içinde ikamet ettiği yerin Valiliğine, (İl
Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlüğü) yurt dışında ise Türk
konsolosluklarına bir dilekçe vermeleri yeterlidir. Dilekçede Türk
vatandaşlığını kaybetme tarihi ve sebebi, kayıptan sonra kazanılan
uyrukluluk, doğum tarihi ve yeri ile ayrıca yabancı ile evlenenlerde
evliliğin başlama ve sona erme tarihlerinin gösterilme ve varsa
belgelerin eklenmesi gerekir. Müracaat makamlarınca, dileğinin
doğruluğunun tespit edilmesi halinde tescilleri yapılarak ve bu
makamlarca İçişleri Bakanlığına bilgi verilmektedir.
SEÇME
HAKKI İLE TÜRK VATANDAŞLIĞININ KAYBEDİLMESİ
1-
Analarına bağlı olarak doğumla Türk vatandaşı oldukları halde,
doğumla veya sonradan yabancı babaların vatandaşlığını kazananlar,
2-
Evlatlığa alınmakla Türk vatandaşı olanlar,
3-
Doğum yeri esasına göre Türk vatandaşı oldukları halde, sonradan ana
veya babanın vatandaşlığını kazananlar,
4-
403 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 12,14,16,17,18, inci
maddelerine göre herhangi bir şekilde Türk vatandaşlığını kazanmış
olan ana veya babalarına bağlı olarak Türk vatandaşı olanlar,
Türk Medeni Kanununa
göre reşit olmalarından başlayarak iki yıl içinde Türk
vatandaşlığından ayrılabilirler Bu ayrılma ilgiliyi vatansız kılacak
ise, bu hakkı kullanamazlar,
Müracaat makamları
olan yurt içinde ikamet edilen yerin idare makamları veya
konsolosluklar yukarıda maddelerde belirtilen şartların tespiti ve
vatansız kalmayacaklarını ispat eden belgeleri ekleyerek ilgiliye
ait nüfus kayıt örneği ile birlikte düzenlenmiş olan dosyayı
İçişleri Bakanlığına gönderirler Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel
Müdürlüğünce yapılan inceleme ve tespitten sonra nüfus kayıtlarına
kayıp şehrinin verilmesi yolunda ilgili Valiliğe gerekli talimat
verilir.
TÜRK
VATANDAŞLIĞINA ALINMA
Türk vatandaşlığına
alınma işlemleri 403 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu ile bu Kanunun
Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik hükümleri uyarınca yürütülmektedir.
Türk vatandaşlığına
alınmalarını isteyen yabancılarda aranan şartlar, Kanunun 6,7 ve 8
inci maddelerinde, Yönetmeliğin 10,11 ve 12 inci maddelerinde
sayılmıştır.
403 Sayılı Türk
Vatandaşlığı Kanununa göre yabancıların Türk vatandaşlığına
alınmalarına Bakanlar Kurulunca karar verilmektedir.
I-TÜRK
VATANDAŞLIĞINA ALINMA ŞARTLARI
A-)
Genel Olarak Vatandaşlığa Alınma:
Kanunun
6 tıncı maddesi uyarınca aşağıdaki şartları taşıyan yabancılar
Bakanlar Kurulu kararı ile Türk Vatandaşlığına alınabilirler.
Vatandaşlığa
alınmasını isteyen kişi,
a)
Kendi Milli Kanununa, vatansız ise Türk Kanununa göre reşit
olmalıdır.
b)
Müracaat tarihinden geriye doğru Türkiye’de 5 yıl ikamet etmiş
olmalıdır.
c)
Türkiye’de yerleşmeye karar verdiğini davranışı ile teyit etmiş
olmalıdır.
d)
İyi ahlak sahibi olmalıdır.
e)
Genel sağlık bakımından tehlike teşkil eden hastalığı
bulunmamalıdır.
f)
Yeteri kadar Türkçe konuşabilmelidir.
g)
Türkiye’de kendisinin ve geçimi ile yükümlü olduğu kimselerin
geçimini sağlayacak gelire veya mesleğe sahip olmalıdır.
B-)
İstisnai Olarak Vatandaşlığa Alınma:
Kanunun 7 inci
maddesi uyarınca, aşağıdaki hallerde 6 ıncı maddenin (b) ve (c)
bendlerindeki şartlar aranmaksızın yabancılar, istekleri üzerine
İçişleri bakanlığının teklifi ve Bakanlar Kurulu kararı ile Türk
vatandaşlığına alınabilirler.
a)
Türk vatandaşlığını herhangi bir nedenle kaybetmiş olanların
sonradan doğmuş reşit çocukları,
b)
Bir Türk vatandaşı ile evli olanlarla, bunların reşit çocukları,
c)
Türk soyundan olanlarla, eşleri ve reşit çocukları,
d)
Bir Türk vatandaşı ile evlenme kararı ile Türkiye’de yerleşmiş
olanlar,
e)
Türkiye’ye sanayi tesisleri getiren sosyal, ekonomik alanlarda veya
bilim, teknik veyahut sanat alanlarında olağanüstü hizmeti geçmiş
veya hizmeti geçeceği düşünülen kimseler,
f)
Vatandaşlığa alınması Bakanlar Kurulunca zaruri görülenler.
C-)
Yeniden Vatandaşlığa Alınma:
Kanunun 8 inci
maddesi uyarınca, bu Kanuna göre Türk vatandaşlığını kaybetmiş
olanları, Bakanlar Kurulu ikamet şartı aranmaksızın yeniden
vatandaşlığa alabilmektedir.
II-TÜRK
VATANDAŞLIĞINA ALINMADA USÜL
Kanunun 11 inci
maddesi uyarınca Türk vatandaşlığına alınma başvurusu ilgilinin
oturduğu yerin Valiliğine, yurt dışında Türk Konsolosluklarına bir
dilekçe ile yapılmakta ve bu makamlarca hazırlanan dosyalar
incelenmek üzere İçişleri Bakanlığına gönderilmektedir.
Kanunun 6 ve 7
inci maddesi uyarınca Türk vatandaşlığına alınmak için müracaat
edenlerin dilekçelerine;
1-
Kişinin hangi devlet vatandaşı olduğunu gösteren herhangi bir
belgenin Türkçeye çevrilmiş onaylı örneği,
2-
Müracaat eden erkeğin var ise reşit olmayan çocuklarının
kimliklerini ve aile bağlarını kanıtlayan resmi belgelerin Türkçeye
çevrilmiş onaylı örnekleri,
3-
Kadının reşit olmayan çocuklarının kendisi ile birlikte vatandaşlığa
geçmesi isteniyor ise Kanunun 16 ıncı maddesinde sayılan hallerin
tespitine yarayan belgelerin onaylı örnekleri,
4-
Milli Eğitim Kurumlarınca, yurt dışında Konsolosluklarca düzenlenmiş
Türkçe konuşma belgesi,
5-
Genel Sağlık bakımından tehlike teşkil edecek bir hastalığı
bulunmadığına dair Sağlık Kurulu Raporu, yurt dışında
Konsolosluklarca tasdik edilmiş doktor raporu,
6-
Yurdumuzda oturmalarına izin verilmiş ise, İl Emniyet Müdürlüğünce
düzenlenen en az altı ay süreli ikamet tezkeresinin onaylı örneği,
eklenecektir.
Kanunun 8 inci
maddesi uyarınca yeniden Türk vatandaşlığına alınmak isteyen
kişilerden sadece;
1-
Türk vatandaşlığını hangi tarihte ve ne sebeple kaybettiklerini,
biliniyor ise dosya numaralarını,
2-
Başka bir devlet vatandaşlığına geçip geçmediklerini, belirten bir
dilekçe alınacak ve Türk vatandaşlığını kaybettikten sonra medeni
hallerinde bir değişiklik olmuş ise buna ait belgeler de dilekçeye
eklenecektir.
Türk vatandaşlığına alınma isteklerine ait gelen dosyalar üzerinde
gerekli incelemeler yapıldıktan sonra güvenlik bakımından ve diğer
hususlarda araştırmalar yaptırılmaktadır.
Yaptırılan araştırma
ve değerlendirmeler sonucunda, yabancılar tüm şartlara haiz olsalar
dahi vatandaşlık mevzuatı uyarınca Türk vatandaşlığına alınmak için
başvuran kişilere kesin bir hak bahşedilmemektedir. Çünkü
vatandaşlığa alınma devletin egemenlik hakkını ilgilendirdiğinden
vatandaşlığa alınıp alınmaması da Bakanlar kurulunun taktirine bağlı
bulunmaktadır.
Bu nedenle, İçişleri
Bakanlığınca durumları mevzuata göre uygun görülenlerin isimleri
Türk vatandaşlığına kabulleri için Bakanlar kuruluna sunulmak üzere
Başbakanlığa teklifte bulunmakta, durumları uygun görülmeyenlerin
ise vatandaşlığa alınma başvuruları red edilmektedir.
Alınan kararlar
ilgiliye ve müracaat makamlarına tebliğ edilmektedir.
TÜRK
VATANDAŞLIĞININ KAYBI
Türk
Vatandaşlığından Çıkma İzni:
Almanya, Avusturya,
İsveç, Norveç ve Danimarka vatandaşlık kazanımında Türk
vatandaşlığından çıkmayı şart olarak koşmaktadır. 403 Sayılı Türk
Vatandaşlığı Kanununun 20 inci maddesi uyarınca TÜRK
VATANDAŞLIĞINDAN ÇIKMA İZNİ aşağıdaki şartlarla, Bakanlar Kurulunun
kararına bağlıdır.
1-Mümeyyiz
ve reşit olmak,
2-Herhangi
bir nedenle yabancı devlet vatandaşlığını kazanmış olmak veya başka
bir devlet vatandaşlığını kazanacağına ilişkin inandırıcı belirtiler
bulunmak.
3-Yabancı
devlet vatandaşlığına geçmek üzere Türk vatandaşlığından çıkma izni
isteyenlerin Form:A-1 (Ek-2) dilekçeyi, yabancı devlet
vatandaşlığını kazanmış olup da, Türk vatandaşlığından çıkma izni
isteyenlerin Form:A-2 (Ek-3) dilekçeyi doldurmaları gerekmektedir.
Bu dilekçeler İçişleri Bakanlığınca hazırlanarak müracaat makamı
olan dış temsilciliklerimize ve Valiliklere gönderilmiştir.
Form dilekçelere
eklenecek belgeler söz konusu formların arka yüzlerinde belirtilmiş
olup, şunlardır:
-
Form dilekçede adları geçen
kişilerin yabancı devlet vatandaşlığına kabul edileceklerine ( yada
kabul edildiklerine ) ilişkin teminat belgesinin Türkçe’ye çevrilmiş
onaylı örneği,
-
Vatandaşlığa kabul teminat
belgesi’’inde belirtilmiş olan 15-18 yaş arasındaki çocukların baba
veya analarına bağlı olarak işlem görmek isteyip istemediklerine
ilişkin muvafakat dilekçeleri,
-
2 adet vesikalık fotoğraf,
-
Vatandaşlıktan çıkma izni isteyen
boşanmış, eşi yabancı yada ölmüş kişilerin reşit olmayan
çocuklarının birlikte işlem görmesi isteniyor ise, bu durumlarını
kanıtlayan belgelerin onaylanmış bir örneği.
Form dilekçelerde
kişilerin kimlikleri ile nüfus kütüklerinde kayıtlı oldukları yere
ilişkin bilgiler bulunduğundan başvuru formuna ayrıca nüfus cüzdanı
örneği eklenmesine gerek yoktur. Ancak, nüfus kayıtlarına kolaylıkla
ulaşılabilmesi ve işlemlerin daha kısa sürede sonuçlanması açısından
form dilekçelerin güncel bilgileri taşıyan (kişinin en son durumunu
gösterir) nüfus cüzdanı, nüfus cüzdanının bulunmaması halinde ise,
pasaport yada evlenme cüzdanı gibi belgelere uygun olarak
doldurulması zorunludur.
Eşlerin birlikte
müracaat etmeleri halinde, 403 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 32
inci maddesi uyarınca baba veya anneye bağlı olarak işlem görecek
reşit olmayan çocuklar var ise, bunların kimlik bilgileri babanın
başvuru formuna yazılmalıdır.
Konsolosluklarca
Bakanlığımıza intikal ettirilen başvurular incelenerek gerekli
araştırmalar yapıldıktan sonra durumları uygun olanların Türk
vatandaşlığından çıkmalarına izin verilmesi hususunda Bakanlar
Kurulundan karar alınmakta ve düzenlenen izin belgeleri ilgililere
teslim edilmek üzere toplu olarak müracaat makamlarına
gönderilmektedir.
Henüz yabancı bir
devlet vatandaşlığını kazanmamış olan kişilere önce "Türk
vatandaşlığından çıkma izni belgesi" verilmekte, diğer devlet
vatandaşlığının kazanıldığına ilişkin belge müracaat makamına ibraz
edildiğinde bu defa ‘’Türk vatandaşlığından çıkma belgesi’’
verilmektedir.
Vatandaşlığımızdan
çıkmasına izin verilen kişiler "Türk vatandaşlığından çıkma
belgesini teslim aldıklarında, Kanunun 23 üncü maddesi uyarınca Türk
vatandaşlığını kaybettiklerinden çıkma belgesini teslim aldıkları
Bakanlığımıza bildirilen kişilerin nüfus kayıtları kapatılmaktadır.
Yabancı
Devlet Vatandaşlığına Geçme İzni:
A.B.D., Kanada,
Avustralya, Fransa, İtalya, İsviçre, Belçika ve K.K.T.C. çifte
vatandaşlığı kabul eden ülkelerdir.
Türk vatandaşlığını
koruyarak bu devletlerden herhangi birinin vatandaşlığını da
kazanmak isteyen kişilere 403 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 22
inci maddesi uyarınca İçişleri Bakanlığınca YABANCI DEVLET
VATANDAŞLIĞINA GEÇME İZNİ verilebilmektedir. Bunun için başvuran
kişinin;
Mümeyyiz ve reşit
olması,
Başka bir devlet
vatandaşlığını kazanacağına ilişkin inandırıcı belirtiler bulunması,
şarttır.
Türk vatandaşlığını koruyarak yabancı bir devlet vatandaşlığını
kazanmak isteyen kişilerin Form:B (Ek-4 ) dilekçeyi doldurmaları ve
aşağıda belirtilen belgeleri bu dilekçeye eklemeleri gerekmektedir.
-
Yabancı devlet vatandaşlığına kabul edileceğine ilişkin belgenin
onaylanmış Türkçe tercümesi,
-
T.C. nüfus cüzdanı sureti,
-
2 adet vesikalık fotoğraf.
Müracaat makamlarınca
İçişleri Bakanlığına intikal ettirilen yabancı devlet vatandaşlığına
geçme izni istekleri incelenerek değerlendirilmekte ve durumu uygun
olanlar hakkında Bakanlık Makamından bu yolda karar alınmaktadır.
Türk vatandaşlığını koruyarak yabancı bir devlet vatandaşlığına
geçmesine izin verilen kişiler için düzenlenen izin belgeleri
müracaat makamlarına gönderilmektedir. Yabancı devlet vatandaşlığına
geçildiğine ilişkin belge İçişleri Bakanlığına ulaştığında kişinin
nüfus kaydına aynı zamanda yabancı bir devlet vatandaşı da olduğu
hususunda açıklama yaptırılmaktadır.
Türk
Vatandaşlığının Kaybettirilmesi:
Aşağıda belirtilen
kişilerin Türk vatandaşlığını kaybettiklerine Bakanlar Kurulunca
karar verilebilir.
a)
İzin almaksızın kendi istekleriyle yabancı bir devlet vatandaşlığını
kazananlar.
b)
Yabancı bir devletin, Türkiye’nin menfaatlerine uymayan herhangi bir
hizmetinde bulunup da Hükümetçe, bu görevi bırakmaları kendilerine
yurt dışında elçilik veya konsolosluklarımız, yurt içinde ise
mahalli mülkiye amirleri tarafından bildirilmesine rağmen üç aydan
az olmamak üzere verilecek münasip bir süre içerisinde
bırakmayanlar.
c)
Türkiye ile savaş halinde bulunan bir devletin her türlü hizmetinde
kendi istekleriyle Hükümetin izni olmaksızın çalışmaya devam
edenler.
d)
Yurt dışında bulunup da muvazzaf askerlik görevini yapmak veya
Türkiye’de savaş ilanı üzerine yurt dışında bulunup da, yurt
savunmasına katılmak için yetkili kılınmış makamlar tarafından
usulen yapılacak çağrıya mazeretsiz olarak üç ay içinde icabet
etmeyenler.
e)
Sevk sırasında veya kıtalarına katıldıktan sonra yurt dışına kaçıp
da kanuni süre içinde dönmeyenler.
f)
Silahlı kuvvetler mensupları ile askerlik görevini yapmakta
olanlardan görev, izin, hava değişimi veya tedavi için yurt dışında
bulunup da süresi bittiği halde mazeretsiz olarak üç ay içinde geri
dönmeyenler.
g)
Yetkili makam kararı ile Türk vatandaşlığını kazandıktan sonra
kesintisiz olarak en az yedi yıl Türkiye dışında oturan ve Türkiye
ile ilgisini ve bağlılığını kesmediğine ve Türk vatandaşlığını
muhafaza ettiğine delalet edecek resmi temas ve işlemlerde
bulunmayanlar.
h)
Herhangi bir yolla yabancı bir devlet vatandaşlığını kazanmış olup,
kesintisiz olarak en az yedi yıl Türkiye dışında oturan ve Türkiye
ile ilgisini ve bağlılığını kesmediğine ve Türk vatandaşlığını
muhafaza etmek istediğine delalet edecek resmi temas ve işlemlerde
bulunmayanlar.
(ç), (d) ve (e)
bendlerine göre kişinin Türk vatandaşlığının kaybettirilebilmesi
için Milli Savunma Bakanlığının teklifi şarttır.
Türk
Vatandaşlığından Çıkarma:
Yurt dışında bulunup
da Türkiye Cumhuriyeti’nin iç ve dış güvenliği ile kanunun suç
saydığı şekilde iktisadi veya mali güvenliği aleyhinde faaliyette
bulunan veya yurt içinde bu tür faaliyetlerde bulunup da her ne
suretle olursa olsun yurt dışına çıkan ve hakkında Türkiye’de bu
nedenle kamu davası açılmasına veya ceza kovuşturmasına veya hükmün
infazına olanak bulunmayan ve gelmesi için yapılan duyuruya rağmen
üç ay içinde, savaş sıkıyönetim ve olağanüstü hallerde bir ay içinde
yurda dönmeyen Türk vatandaşlığını sonradan kazanmış kişiler 403
Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 26 ancı maddesi uyarınca Bakanlar
Kurulu kararı ile Türk vatandaşlığından çıkarılabilirler.
Bu hüküm, Türkiye
savaş halinde bulunduğu zaman, doğumla Türk vatandaşı olanlar
hakkında da uygulanabilir.
Önemli
açıklama:
Kaybettirme ve
çıkarma şahsidir. İlgilinin eş ve çocuklarına tesir etmez.
403 Sayılı Türk
Vatandaşlığı Kanununa göre herhangi bir şekilde Türk vatandaşlığını
kaybetmiş olanlar, Bakanlar Kurulunca ikamet şartı aranmaksızın
yeniden vatandaşlığa alınabilirler. Türk vatandaşlığından
çıkarılanlar ise hiçbir şekilde yeniden Türk vatandaşlığını
kazanamadıkları gibi, bunların Türkiye’de bulunan malları da
Hazinece tasfiye edilir.
Türk
Vatandaşlığını Kaybetmenin Sonuçları:
403
Sayılı Türk vatandaşlığı Kanununun 07.06.1995 tarihli ve 4112 Sayılı
Kanunla değiştirilen 29 uncu maddesi:
Türk vatandaşlığını
kaybeden kişilerin, kayıp tarihinden başlayarak yabancı muamelesine
tabi tutulacağını hükme bağlamış, ancak doğumla Türk vatandaşlığını
kazanmış olup da sonradan Bakanlar Kurulundan çıkma izni almak
suretiyle yabancı bir devlet vatandaşlığını kazanan kişiler ile
bunların kanuni mirasçılarını diğer yabancılardan ayırt etmiştir.
Söz konusu kişilerin Türkiye Cumhuriyeti’nin milli güvenliği ve kamu
düzenine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla ülkede ikamet,
seyahat çalışma, miras, taşınır ve taşınmaz mal iktisabı ile ferağı
gibi konularda Türk vatandaşlarına tanınan haklardan
yararlanmalarına imkan sağlanmıştır. Bu kişilere istekleri üzerine,
saklı tutulan hakların kullanılması ile ilgili işlemlerin
yürütülmesi sırasında ibraz edilmek üzere bu durumlarını gösteren
"4112 Sayılı Kanunla Saklı Tutulan Hakların Kullanılmasına İlişkin
Belge" (Ek-5) verilmektedir. Kanunda belirtilen şartları taşıyan
kişilerin belge talebi ile ilgili başvurularını yurt dışında Türk
konsolosluklarına, yurt içinde ise İçişleri Bakanlığı Nüfus ve
Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğüne veya Valiliklere yapmaları
gerekmektedir.
Önemli Açıklama:
Sadece doğumla Türk
vatandaşlığını kazanmış olup da sonradan Bakanlar Kurulundan çıkma
izni almak suretiyle yabancı bir devlet vatandaşlığını kazanan
kişiler ve bunların kanuni mirasçıları 4112 Sayılı Kanunla Saklı
Tutulan Haklardan yararlanabilecekleri kanun hükmüdür. Bu nedenle
Türk vatandaşlığından çıkma izni almak üzere müracaat ettiklerinde
herhangi bir şekilde yabancı bir devlet vatandaşlığını kazanmış olan
kişiler bu hüküm dışında kalmakta ve belirtilen haklardan
yararlanmaları kanunen mümkün olmamaktadır.
|